عنوان کامل پایان نامه :

 مقایسه تطبیقی بزه جاسوسی در حقوق کیفری ایران و فرانسه

معیار عینی

کلمه Treason از ریشه لاتینی یعنی واژه tradere مشتق شده می باشد و مقصود ازآن مباشرت در تسلیم اطلاعات به قدرت بیگانه می باشد و تسلیم در اینجا عام می باشد و شامل تسلیم اسرار نظامی و غیر نظامی با در اختیار گذاشتن نیرو یا امکاناتی که موجب سلطه اجنبی شود، می شود. پس در حقیقت خیانت تسلیم چیز امانی می باشد که در نزد شخص امانت می باشد و این شامل اسرار وامکانات و مساعدت های دیگر می باشد اما تجسس در جایی می باشد که اسرار در نزد جانی نیست بلکه برای یافتن آن تفحص و تجسس می نماید.

رکن مادی جاسوس تفحص و تفتیش برای رسیدن به اطلاعات سری می باشد اما رکن مادی و موضوعی خیانت تسلیم می باشد و این شامل تسلیم استحکامات نظامی یا اسلحه وغیره می شود.

بر همین اساس محاکم فرانسوی خیانت را از نوع جنایت و تجسس را ازنوع جنحه دانسته اند زیرا جست وجوی اسرار و حتی بدست آوردن آن جاسوسی می باشد و هنگامی که در اختیار جانی قرار گرفت و جانی آن را به بیگانه تسلیم کرد، خیانت محقق می شود، به عبارت دیگر می توان گفت که جاسوسی شروع به خیانت می باشد و مجازات شروع به جرم در قانون فرانسه مجازات جرم تام را دارد.

به هر حال عنصر مادی موضوعی می باشد که در اغلب انواع خیانت ها، تسلیم نمودن و به تصرف درآوردن چیزی به دشمن می باشد و در جاسوسی جاسوس از عملیات تفحص و تفتیش  تجاوز نمی کند. از آن چیز که گفته شد روشن می شود که خیانت اقدام تسلیم می باشد به نیروهای بیگانه، اما جاسوسی به اختیار و تملک درآوردن اطلاعاتی می باشد که در نزد جاسوس نیست لذا جاسوس  برای بدست آوردن آن اطلاعات تجسس می کند، گرچه این اقدام گاهی از مواقع نوعی خیانت محسوب می شود.

این معیار در ایجاد فرق در مواقعی که تجسس وتسلیم در یک زمان انجام می شود نارساست اما در عین حال در بقیه موارد برای تفصیل و فرق بین جاسوسی و خیانت بسیار مفید می باشد.

 

1-2) معیار ذهنی

کسانی که معیار مادی را برای ایجاد فرق بین جاسوسی و خیانت به کشور کافی ندانسته اند از معیار دیگری استفاده نموده اند که تأثیر اساسی درآن مربوط به نیت جانی می باشد و می گویند اگر نیت فاعل ایراد ضرر به امنیت کشور و دولت باشد عملش خیانت می باشد و در صورتی که قصدش رسیدن به مطامع پست نفسانی باشد و جاسوسی را برای رسیدن به آن مرتکب شود خائن نخواهد بود ومجازاتش اخف از خائن می باشد اما اعتماد به این معیار درجدا نمودن جاسوسی از خیانت به کشور بسیار مشکل می باشد زیرا جداسازی انواع نیات مجرم، کاری بس دشوار می باشد وما نیز وسیله نیت سنج برای اندازه گیری نوع نیت مجرمانه در اختیار نداریم.

پس بحث ودستیابی به نیت و نوع نیت مجرم کاری بس دشوار می باشد. بحث تقسیم جرائم براساس رکن عمومی و عنصر روانی در گفتار آتی در تشخیص سیاسی یا عادی بودن جرائم فوق به طور مبسوط تر مورد مطالعه قرار خواهد گرفت.

1-3) معیار ملیت(تابعیت)

عده ای معیار تابعیت را برای فرق جاسوسی و خیانت به کشور ابداع کرده اند. مقنن فرانسوی در جداسازی جاسوسی از خیانت به کشور به این معیار پناهنده شده می باشد، پس شهروندی که پیمان شکنی در مقابل وطن خود کرده خائن و شخص خارجی در صورت جمع آوری اطلاعات جاسوس می باشد. در مباحث قبل ارزش حقوقی این معیار مورد مطالعه قرار گرفت. بعضی از کشورها از قبیل فرانسه، رومانی، ایتالیا و سوئیس از این معیار پیروی کرده اند و درتوجیه حقوقی آن آورده اند:

هم وطن و شهروندی که وطن خویش را مورد حمله وتعرض قرار می دهد و به عهد و پیمان واجب الوفایین خویش وکشورش خیانت کرده و آنرا نقص می نماید,نسبت به اجنبی ای که می خواهد جمع آوری اطلاعات نماید، ضرر بیشتر دارد. شخص اول یقیناً خائن می باشد و دومی جاسوس می باشد اگرچه جاسوس آداب مهمان بودن را رعایت نکرده و خلاف قرار دادامان اقدام کرده اما به هر حال خائن نیست.[1]

2- مدل انتخابی ایران و فرانسه

به نظر می رسد بین دو جرم جاسوسی و خیانت به کشور ارتباط عموم و خصوص من وجه مستقر می باشد زیرا در بعضی از مصادیق جاسوسی خیانت هم صدق می کند. یعنی بعضی از جاسوسی ها خیانت به کشور نیز هست مثل این که مرتکب جاسوسی ایرانی باشد که با فعل جاسوسی مرتکب خیانت هم شده می باشد یعنی اقدام واحد دارای دو عنوان می باشد و ازمصادیق تعدد معنوی می باشد.

برای تایید برداشت فوق می توان به آیه(یا ایها الذین امنوا لا تخونو الله والرسول و تخونوا اماناتکم و انتم تعلمون).[2] استشهاد نمود زیرا شأن نزول آیه درمورد جاسوسی می باشد اما خداوند بزرگ آن را با لفظ خیانت مورد خطاب قرارداده می باشد.در سبب نزول آیه شریفه در تفسیر((منهج الصادقین))چنین آمده می باشد:

جبرئیل نزد رسول(ص) آمده و گفت: یا رسول الله ابوسفیان در فلان جای فرود آمده می باشد با جمعی از مشرکان به تهیه حرب ایشان مشغول شوید واین خبر را پوشیده دارید تا ناگهان برسر ایشان تازید یکی از منافقان بر صورت حال اطلاع یافته نامه نوشت و ابوسفیان را از آمدن مسلمانان خبر دار کرد.[3]

حتی بعضی از مصادیق جرم جاسوسی نیز که از طرف کافر ذمی و کافر مستامن ارتکاب  یابد از مصادیق تعدد معنوی می باشد و خیانت هم برآن صادق می باشد زیرا این گونه افراد با عقد قرارداد ذمه یا عقد امان متعهد می شوند که برخلاف مصالح کشوری که درآن ساکن هستند اقدام نکنند ودر صورت انجام جاسوسی خیانت کار نیز محسوب می شوند.

در بعضی از موارد و مصادیق تنها جاسوسی ویا خیانت صدق می کند مانند این که خیانت به کشور از مصادیقی باشد که طبعا مشتمل بر اقدام جاسوسی نیست.

[1]. سعد ابراهیم الاعظمی، جرائم التجس فی التشریع العراقی، جامعه البغداد، 1981، ص34-38.

[2]. انفال(8) آیه 27.

[3]. فتح الله کاشانی، تفسیر منهج الصادقین، ج4، کتابفروشی علمیه اسلامی، تهران، ]بی تا[، ص182و183.

سوالات یا اهداف پایان نامه :

  1. تفاوت های جاسوسی در حقوق ایران و فرانسه در قبال رکن مادی جاسوسی کدام می باشد؟
  2. در زمینه رکن روانی جاسوسی، تفاوت حقوق ایران و فرانسه کدام می باشد؟

از لینک انتهای صفحه ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل با فرمت ورد می توانید به لینک انتهای صفحه مراجعه نمایید:

متن کامل پایان نامه رشته حقوق - مقطع کارشناسی ارشد

لینک متن کامل پایان نامه رشته حقوق با عنوان : مقایسه تطبیقی بزه جاسوسی در حقوق کیفری ایران و فرانسه با فرمت ورد